Türkmenistan’ın doğusundaki Köýtendag-Kugitang bölgesi kaya tuzu ve potasyum tuzları bakımından Orta Asya’nın en önemli evaporit alanlarından biridir.
Bu konuyla bağlantılı diğer rehber ve içerikler için Asya Kaya Tuzu Atlası bölümünü inceleyebilirsiniz.
Köýtendag
Türkmenistan hükümetinin Temmuz 2026 tarihli güncel bölge değerlendirmesi Köýtendag’da jeolojik araştırmalar sonucunda kaya tuzu, potasyum tuzları, jips ve anhidrit yataklarının keşfedildiğini açıkça belirtmektedir.
Garlyk ve Geç Jura Evaporitleri
Köýtendag-Kugitang’ın batı kesimindeki evaporitik tabakalar Geç Jura döneminin kalın tuzlu sedimenter dizileriyle ilişkilidir. Halit, silvit ve diğer potasyum mineralleri aynı jeolojik sistem içerisinde bulunabilir.
Garlyk Potasyum Madeni
Garlyk’ta geliştirilen büyük yeraltı işletmesinin ekonomik hedefi potasyum tuzlarıdır. Üretim seviyeleri yaklaşık 200-1.000 metre derinlik aralığında bulunmaktadır ve maden galerileri kalın tuzlu formasyonların içerisinde geliştirilmiştir.
Kaya Tuzu ile Potasyum Cevherini Ayırmak
Garlyk işletmesi potasyum gübresi üretimine yönelik bir potasyum madeni olduğundan doğrudan gıda veya teknik kaya tuzu madeni şeklinde sınıflandırılmamalıdır.
Yeni Kaya Tuzu Madeni Projesi
Türkmenistan’ın resmî yatırım portalında Köýtendag ilçesinde yeni bir kaya tuzu madeni ve kaya tuzu fabrikası oluşturulmasına yönelik proje yer almaktadır.
Proje için açıklanan planlanan kapasite yıllık yaklaşık 15 bin ton kaya tuzudur. Bu değer mevcut üretim değil, yatırım projesinin planlanan kapasitesidir.
Köýtendag’ın Mineral Zenginliği
Bölge yalnız halit içermez. Potasyum tuzları, jips, anhidrit, celestin, kükürt ve çeşitli metalik mineraller de Köýtendag’ın karmaşık jeolojik yapısının parçalarıdır.
Türkmenistan Kaya Tuzu Atlasındaki Yeri
Köýtendag’daki doğrulanmış doğal kaya tuzu, Geç Jura evaporitleri ve yeni kaya tuzu madeni yatırım programı Türkmenistan’ı Orta Asya Kaya Tuzu Atlasının önemli ülkelerinden biri yapmaktadır.
Kaynaklar
- Government of Turkmenistan – Koytendag Rock Salt Deposits, 2026
- Government of Turkmenistan – Rock and Potassium Salt of Koytendag
- Turkmenistan Investment Portal – Planned Rock Salt Mine
- Turkmenistan State News – Garlyk Underground Salt Strata